DİNLEME SANATI

Doksanlı yılların başında okula başladıktan sonra kitaplara olan ilgilimi keşfettim. Bu bağlamda evdeki kitapları karıştırırken sarı saman kağıda basılı eski bir kitap gözüme ilişti, kitabın 'Görgü Kuralları' idi. Sayfalarını çevirip ana hatlarına göz gezdirdiğimde yazan bilgiler hem çok sıradan hem de ilginç geliyordu. 'Hapşururken el ile ağzına kapat, elbiselerini temiz tut,telefonla birisini aradığında önce kendini tanıt, konuştuğun kişinin sözünü kesme...' vb sıradan, basit bilgiler. Bu bilgiler için bir kitap yazmaya gerek var mıydı gerçekten diye düşünmüştüm çocuk aklımla. Seneler sonra anlıyorum ki, bu kitap belki de ders diye okullarda okutulmalıymış. Gündelik hayatta çok nezih, görgü kurallarına uyan insanların yanında selam dahi vermesini bilmeyen koca koca insanların varlığını görmek, bu kitabın ne kadar önemli olduğunu düşündürür bana.


Peki görgü kurallarından hangisi en çok ihlal ediliyor, bazı insanların büyük zorluk yaşadığı bazı görgü kuralları neler diye soracak olursanız, şüphesiz 'dinleme' derim. Evet, etkin bir suskunlukla karşıdaki kişiyi dinleyip, anlamaya çalışma şüphesiz basit görünen en zor nezaket kuralı. O yüzden "Anlaşılmak bir lükstür." der Ralph Waldo Emerson. Dinlemeyi bilmeyen, nezaketsiz bir sosyal çevrede olmak insanın ruhunun çiçeklerini solduran bir alan demektir. Peki neden dinlemeyi beceremiyoruz, neden anlaşılmak bir lüks oldu ?


Black Mirror 3. Sezon 1.Bölümünü izleyenler hatırlayacaktır. İnsanların fark edilme, beğenilme güdülerinin nasıl insanı tükenişe sürüklediğini. Odaklanma,dinleme filtrelerini parçalayan sosyal medyadaki fark edilme çabaları insanları adım adım algı ve odaklanma kaybına sürüklemekte. Sürekli sosyal medyada acaba neyi kaçırdım endişesi insanın bilincini kemiren bir fare gibi. Bu fare odaklanma ve dinleme kabiliyetimizi bitiriyor ve sosyal olarak insanı gerçeklikten koparıyor. Belki size kehanet ya da komplo teorisi gibi gelebilir ancak bunlar rastgele gelişmiyor. Sosyal medya mimarları insan zihnin ödül ve ceza mekanizmasının nasıl çalıştığını çok iyi bilen, ona göre dizayn eden akıllardan oluşuyor. Maalesef bu akılların elinde kobay haline dönüşen insanlar gerçekliğini adım adım kaybediyor.


Sadece dijital dünyayı suçlayamayız tabii ki. Burada aile için 'görgü' eğitimi de çok önemli. İnsan tuvalet, yemek, konuşma, dinleme gibi en insanı temel ihtiyaçlarının nasıl karşılanacağını ilk ailede görür, burada öğrenir. Şayet sağlıklı bir aile ortamında yetişmemiş ise haliyle görgü kurallarından yoksun bir yetişkin olması çok doğaldır. Hem fiziksel hem de duygusal gelenekleri öğrendiğimiz yer ailemiz oluyor. Seneler evvel okuduğum bir kitapta geçen bir bilgi çok dikkatimi çekmişti : " Çocukluğunda şiddeti öğrenmemiş kişilerin yetişkinlikte de şiddeti uygulayamadığı" yazıyordu. Aslında sadece şiddet değil, sevgi ve merhamet de böyle. İnsanın duygu hafızasına örüntülediği tüm veriler çocukluk senelerinin mirası. Tıpkı dinlemeyi öğrenmesi gibi.


Bugün çok basit "dinleme" sanatını bilmeyen insanlar çok şey kaybediyor. Sadece insanlar mı peki ? Tabii ki hayır. Şirketler de kayıp yaşıyor. Çok büyük ihtimalle size de denk gelmiştir; bir ürün ya da hizmet satın almak için bir firmayı ararsınız, onlar daha sizin adınızı bile sormadan kendi ürünlerinin özelliklerini anlatırlar da anlatırlar. Bu satış yapabilmenin verdiği kaygı ve kayıp duygusunun etrafında örüntülenen bir durum. Siz "Ama şöyle bir durum..." demeye başlasanız hemen satıcı size "Ama efendim bakın size en iyisini biz..." Oysa esas olan dinlemek ve doğru soruyu sorabilmektir. Müşteri her zaman fiyatı pahalı bulmaz, bazen size öncesinde yaşadığı kötü bir olayı anlatmak ister, size beklentilerini aktarmak ister ya da tüm detayları zaten incelemiştir sizinle tanışıp güven duygusunu pekiştirmek ister. O yüzden dinlemeyi öğrenmek hem bireysel hem de kurumsal hayatta, büyük önem arz etmektedir. Etkin dinleme sanatına hakim olan firmaların mutlu müşterileri vardır. Çünkü onlar 'anlaşılmanın lüksünü' yaşamıştır.


Sıranın bize gelmesi için sustuğumuz değil; anlamak için susup dinlediğimiz güzel sohbetleriniz olsun.


22 görüntüleme0 yorum

Son Paylaşımlar

Hepsini Gör